Trong thực tế, không ít người lao động đồng thời làm việc tại hai nơi, hoặc ký hợp đồng lao động với nhiều doanh nghiệp khác nhau. Khi đó, vấn đề thường gặp là: người lao động phải tham gia BHXH, BHYT, BHTN ở đâu? Doanh nghiệp nào có trách nhiệm đóng bảo hiểm?
Theo Bộ luật Lao động 2019, người lao động có thể giao kết nhiều hợp đồng lao động với nhiều người sử dụng lao động, nhưng phải bảo đảm thực hiện đầy đủ các nội dung đã cam kết. Riêng việc tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp và bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp được thực hiện theo quy định của pháp luật chuyên ngành tương ứng.
Mục lục
ToggleNguyên tắc chung
Khi người lao động làm việc hai nơi hoặc có nhiều hợp đồng lao động, không phải mọi loại bảo hiểm đều được đóng giống nhau tại tất cả doanh nghiệp.
Có thể hiểu khái quát như sau:
- BHXH bắt buộc: đóng theo hợp đồng lao động giao kết đầu tiên;
- BHYT: đóng theo hợp đồng lao động đang làm căn cứ tham gia BHXH bắt buộc;
- BHTN: đóng theo hợp đồng lao động giao kết đầu tiên;
- Bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp: người sử dụng lao động đóng theo từng hợp đồng lao động, nếu người lao động thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.
Do đó, khi người lao động làm việc tại hai công ty, cần xác định rõ hợp đồng nào ký trước, hợp đồng nào thuộc diện tham gia bảo hiểm bắt buộc và người lao động đang đóng bảo hiểm tại đơn vị nào.
Làm việc hai nơi thì đóng BHXH bắt buộc ở đâu?
Theo điểm a khoản 5 Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, trường hợp người lao động giao kết hợp đồng lao động với nhiều người sử dụng lao động thì tham gia BHXH bắt buộc theo hợp đồng lao động giao kết đầu tiên.
Như vậy, nếu người lao động làm việc hai nơi, việc đóng BHXH bắt buộc được thực hiện tại công ty nơi người lao động ký hợp đồng lao động đầu tiên, với điều kiện hợp đồng đó thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc.
Ví dụ: Người lao động ký hợp đồng lao động với Công ty A từ tháng 01/2026, sau đó ký thêm hợp đồng lao động với Công ty B từ tháng 03/2026. Nếu hợp đồng với Công ty A thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc, thì người lao động đóng BHXH bắt buộc theo hợp đồng với Công ty A.
Nếu hợp đồng đầu tiên bị tạm hoãn thì xử lý thế nào?
Luật Bảo hiểm xã hội 2024 có quy định riêng cho trường hợp hợp đồng lao động đang được sử dụng làm căn cứ tham gia BHXH bắt buộc bị tạm hoãn thực hiện.
Nếu trong thời gian tạm hoãn, hai bên không có thỏa thuận về việc đóng BHXH bắt buộc, thì người lao động sẽ tham gia BHXH bắt buộc theo thứ tự thời gian có hiệu lực của các hợp đồng lao động đã ký kết.
Nói cách khác, nếu hợp đồng đầu tiên bị tạm hoãn và không tiếp tục đóng BHXH trong thời gian tạm hoãn, doanh nghiệp và người lao động cần xem xét hợp đồng lao động tiếp theo đang có hiệu lực để xác định nơi tham gia BHXH bắt buộc.
Làm việc hai nơi thì đóng BHYT ở đâu?
Theo Điều 13 Luật Bảo hiểm y tế 2008, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024, trường hợp người lao động đồng thời có một hoặc nhiều hợp đồng lao động thì đóng BHYT theo hợp đồng lao động làm căn cứ tham gia BHXH bắt buộc.
Do đó, nếu người lao động làm việc hai nơi, BHYT sẽ được đóng tại nơi đang đóng BHXH bắt buộc.
Ví dụ: Nếu người lao động đóng BHXH bắt buộc tại Công ty A do đây là hợp đồng lao động giao kết đầu tiên, thì BHYT cũng được đóng theo hợp đồng lao động tại Công ty A.
Quy định này giúp tránh tình trạng một người lao động đóng trùng BHYT ở nhiều nơi.
Làm việc hai nơi thì đóng BHTN ở đâu?
Đối với bảo hiểm thất nghiệp, theo Luật Việc làm 2013, trường hợp người lao động giao kết và đang thực hiện nhiều hợp đồng lao động thì người lao động và người sử dụng lao động của hợp đồng lao động giao kết đầu tiên có trách nhiệm tham gia bảo hiểm thất nghiệp.
Như vậy, tương tự BHXH bắt buộc, khi người lao động làm việc hai nơi, BHTN được đóng theo hợp đồng lao động giao kết đầu tiên, nếu hợp đồng đó thuộc đối tượng tham gia BHTN theo quy định.
Doanh nghiệp nơi người lao động ký hợp đồng sau nên kiểm tra thông tin tham gia bảo hiểm của người lao động để tránh đóng trùng hoặc xác định sai trách nhiệm.
Bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp đóng thế nào?
Đối với bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, nguyên tắc áp dụng khác với BHXH, BHYT và BHTN.
Theo khoản 2 Điều 43 Luật An toàn, vệ sinh lao động 2015, trường hợp người lao động giao kết hợp đồng lao động với nhiều người sử dụng lao động thì người sử dụng lao động phải đóng bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo từng hợp đồng lao động đã giao kết, nếu người lao động thuộc đối tượng phải tham gia BHXH bắt buộc.
Điều này có nghĩa là nếu người lao động làm việc tại hai công ty và các hợp đồng thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc, thì từng người sử dụng lao động có trách nhiệm đóng bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp cho người lao động theo hợp đồng của mình.
Khi phát sinh tai nạn lao động hoặc bệnh nghề nghiệp, người lao động được giải quyết chế độ theo nguyên tắc đóng, hưởng và theo quy định của pháp luật.
Hợp đồng nào thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc?
Theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, người lao động thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc trong các trường hợp phổ biến sau:
- Làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn;
- Làm việc theo hợp đồng lao động xác định thời hạn từ đủ 01 tháng trở lên;
- Làm việc không trọn thời gian nhưng có tiền lương trong tháng bằng hoặc cao hơn mức tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất.
Hiện nay, mức lương cơ sở đang áp dụng là 2.530.000 đồng/tháng. Doanh nghiệp cần lưu ý thông tin này khi xác định nghĩa vụ tham gia BHXH bắt buộc đối với người lao động làm việc không trọn thời gian.
Doanh nghiệp cần lưu ý gì khi người lao động làm việc hai nơi?
Khi tuyển dụng hoặc ký hợp đồng với người lao động đang làm việc tại đơn vị khác, bộ phận nhân sự nên rà soát các thông tin sau:
- Người lao động có đang làm việc tại nơi khác hay không;
- Người lao động có đang ký nhiều hợp đồng lao động hay không;
- Hợp đồng lao động nào được giao kết đầu tiên;
- Hợp đồng đầu tiên có thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc hay không;
- Người lao động đang đóng BHXH, BHYT, BHTN tại đơn vị nào;
- Có hợp đồng nào đang bị tạm hoãn thực hiện hay không;
- Nghĩa vụ đóng bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo từng hợp đồng;
- Hồ sơ chứng minh quá trình tham gia bảo hiểm để tránh tranh chấp hoặc truy thu.
Việc xác định đúng nơi tham gia bảo hiểm giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro đóng trùng, đóng thiếu hoặc xác định sai trách nhiệm pháp lý.
Căn cứ pháp lý
- Bộ luật Lao động 2019;
- Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội 2024;
- Điều 13 Luật Bảo hiểm y tế 2008, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024;
- Điều 43 Luật An toàn, vệ sinh lao động 2015;
- Luật Việc làm 2013 về bảo hiểm thất nghiệp.
Kết luận
Khi người lao động làm việc hai nơi hoặc ký nhiều hợp đồng lao động, việc tham gia bảo hiểm được xác định theo từng loại bảo hiểm.
Về cơ bản, BHXH, BHYT và BHTN được đóng theo hợp đồng lao động giao kết đầu tiên hoặc hợp đồng đang làm căn cứ tham gia BHXH bắt buộc. Riêng bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp được người sử dụng lao động đóng theo từng hợp đồng lao động nếu người lao động thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.
Doanh nghiệp cần kiểm tra đầy đủ hồ sơ hợp đồng, thời điểm giao kết, tình trạng tham gia bảo hiểm và các trường hợp tạm hoãn hợp đồng để thực hiện đúng nghĩa vụ theo quy định.
Theo dõi Nét Việt để được cập nhật thông tin mới nhất:
- Phone: +84 28 6261 7310
- Email: info@netviet.com.vn
- Website: https://v.netviet.com.vn/
- Facebook | LinkedIn | Threads










